॥वाल्मीकिरामायणम् കിഷ്കിന്ധാകാണ്ഡം · 51-ാം സർഗ്ഗം

കിഷ്കിന്ധാകാണ്ഡം

സർഗ്ഗം

സ്വയംപ്രഭയുടെ പരിചയം

ഹനുമാന്റെ ചോദ്യം, താപസിയുടെ മറുപടി, മയൻ മായയാൽ നിർമിച്ച സ്വർണവനം, ഹേമയ്ക്കുള്ള വരദാനം, സ്വയംപ്രഭയുടെ ആതിഥ്യം

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം ഹനുമാൻ അവിടെ മരവുരിയും കൃഷ്ണാജിനവും ധരിച്ചവളും മഹാഭാഗയും ധർമചാരിണിയുമായ ആ താപസിയോടു വീണ്ടും പറഞ്ഞു — ‘വിശപ്പും ദാഹവുംകൊണ്ടു തളർന്നവരും എല്ലാവിധത്തിലും ക്ഷീണിച്ചവരുമായ ഞങ്ങൾ പെട്ടെന്ന് ഇരുൾ മൂടിയ ഈ ഗുഹയിൽ കടന്നു. ദാഹിച്ചുവലഞ്ഞാണ് ഭൂമിയുടെ ഈ വലിയ വിടവിൽ ഞങ്ങൾ പ്രവേശിച്ചത്; ഇങ്ങനെയുള്ള അദ്ഭുതകരമായ പലവിധ കാഴ്ചകൾ കണ്ട് ഞങ്ങൾ വ്യഥിതരും പരിഭ്രാന്തരും ബുദ്ധി മങ്ങിയവരുമായിരിക്കുന്നു. ഉദയസൂര്യനെപ്പോലെ തിളങ്ങുന്ന ഈ സ്വർണവൃക്ഷങ്ങൾ ആരുടേതാണ്?’ ഹനുമാന്റെ ചോദ്യക്രമം ഇവിടെ മനോഹരമാണ് — ആദ്യം സ്വന്തം ദുഃഖം അറിയിക്കുന്നു, പിന്നെ വിസ്മയം പറയുന്നു, പിന്നെ ചോദ്യം ചോദിക്കുന്നു. ‘നഷ്ടചേതസഃ’ (ബുദ്ധി മങ്ങിയവർ) എന്ന പദത്താൽ മായയുടെ പ്രഭാവം സൂചിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു; ബുദ്ധിമാന്മാരായിട്ടും അവർ അവിടെ മോഹിതരാകുന്നു. വെറും കൗതുകംകൊണ്ടല്ല, വിനയത്തോടെയാണ് അവൻ തപസ്വിനിയോടു സംസാരിക്കുന്നത്. മുൻസർഗത്തിന്റെ അവസാനം ദീർഘവൃത്തത്തിൽ പറഞ്ഞ ചോദ്യംതന്നെയാണ് ഇവിടെ അനുഷ്ടുപ്പിൽ വിസ്തരിക്കപ്പെടുന്നത്. ‘പെട്ടെന്നു പ്രവേശിച്ചു’ എന്ന വാക്കിനാൽ പ്രവേശം ആലോചിക്കാതെയായിരുന്നു എന്ന് അവൻ സ്വയം സമ്മതിക്കുന്നു, താപസിക്കു കോപമുണ്ടാകാതിരിക്കാൻ. വിശപ്പ്, ദാഹം, തളർച്ച, ക്ഷീണം എന്നീ നാലു ദുഃഖങ്ങൾ എണ്ണിപ്പറഞ്ഞ് അവൻ തന്റെ ദൈന്യം അറിയിക്കുന്നു — ശരണം തേടുന്നവന്റെ രീതി ഇതുതന്നെ.

‘ശുദ്ധമായ ഭക്ഷ്യങ്ങളും കിഴങ്ങുകളും പഴങ്ങളും, സ്വർണവിമാനങ്ങൾ, വെള്ളിഗൃഹങ്ങൾ, രത്നവലകൾ മൂടിയ ശുദ്ധസ്വർണജാലകങ്ങൾ, പൂത്തും കായ്ച്ചും നിൽക്കുന്ന പുണ്യവും സുഗന്ധവുമുള്ള ജാംബൂനദസ്വർണമയമായ വൃക്ഷങ്ങൾ — ഇവ ആരുടെ തേജസ്സിനാൽ ഉണ്ടായി? തെളിഞ്ഞ വെള്ളത്തിൽ സ്വർണത്താമരകൾ എങ്ങനെയുണ്ടായി? സ്വർണമത്സ്യങ്ങൾ ആമകളോടൊപ്പം എങ്ങനെ കാണപ്പെടുന്നു? ഇത് അങ്ങയുടെ സ്വന്തം പ്രഭാവത്താലോ, അതോ മറ്റാരുടെയെങ്കിലും തപോബലമോ?’ ചോദ്യങ്ങളിലെ വസ്തുക്കളുടെ എണ്ണൽ മുൻസർഗത്തിലെ വർണനയെത്തന്നെ പ്രതിധ്വനിപ്പിക്കുന്നു; എന്നാൽ ഇവിടെ അതു ജിജ്ഞാസയുടെ രൂപത്തിൽ വീണ്ടും പറയപ്പെടുന്നു. ‘തപോബലം’ എന്ന പദംകൊണ്ട് ഹനുമാൻ സ്വയം ഉത്തരത്തിന്റെ ദിശ സൂചിപ്പിക്കുന്നു — ഈ വൈഭവം ലൗകികമല്ല, തപസ്സിന്റെയോ മായയുടെയോ ഫലമാണ് എന്നാണ് അവന്റെ അനുമാനം. ചോദ്യങ്ങൾ മൂന്നു തരം — സ്ഥാവരങ്ങളെക്കുറിച്ച്, ശില്പത്തെക്കുറിച്ച്, ജംഗമങ്ങളെക്കുറിച്ച്; എല്ലായിടത്തും ഒരേ ആശ്ചര്യം — എല്ലാം സ്വർണമയം. ‘വിമലേ ജലേ’ (തെളിഞ്ഞ വെള്ളത്തിൽ) എന്ന വിശേഷണത്താൽ വെള്ളത്തിന്റെ സ്വച്ഛത പറയപ്പെടുന്നു; അതുകൊണ്ടാണ് അടിയിലുള്ള സ്വർണമത്സ്യങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നത്. ഒടുവിലത്തെ ‘തപോബലം’ എന്ന വാക്ക് താപസിയോടുള്ള ആദരവും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

‘ഒന്നുമറിയാത്ത ഞങ്ങളോട് എല്ലാം പറഞ്ഞുതരാൻ അങ്ങ് കനിയണം’ എന്നു ഹനുമാൻ പറഞ്ഞപ്പോൾ ധർമചാരിണിയും സർവഭൂതങ്ങളുടെയും ഹിതത്തിൽ രമിക്കുന്നവളുമായ ആ താപസി ഹനുമാനോടു മറുപടി പറഞ്ഞു — ‘വാനരശ്രേഷ്ഠാ, മയൻ എന്നു പേരുള്ള മഹാതേജസ്വിയായ മായാവിയായ ഒരു ദാനവൻ ഉണ്ടായിരുന്നു; അവനാണ് ഈ സ്വർണവനം മുഴുവൻ മായയാൽ നിർമിച്ചത്. പണ്ട് അവൻ ദാനവപ്രമുഖന്മാരുടെ വിശ്വകർമാവായിരുന്നു; ദിവ്യവും സ്വർണമയവുമായ ഈ ഉത്തമഭവനം അവനാണ് നിർമിച്ചത്. അവനാകട്ടെ മഹാവനത്തിൽ ആയിരക്കണക്കിനു വർഷം തപസ്സുചെയ്ത്…’ മയന്റെ പരിചയത്തിൽ മൂന്നു വിശേഷണങ്ങൾ — മഹാതേജസ്വി, മായാവി, ദാനവശില്പി; ഇവകൊണ്ടുതന്നെ എല്ലാ ആശ്ചര്യത്തിനും സമാധാനമാകുന്നു. ‘മായയാൽ നിർമിതം’ എന്ന വാക്കിനാൽ ഇതൊന്നും സ്വാഭാവികമല്ലെന്നു വ്യക്തമാക്കിയിരിക്കുന്നു. താപസിയുടെ രണ്ടു വിശേഷണങ്ങൾ പ്രധാനമാണ് — ‘ധർമചാരിണി’ എന്നത് അവളുടെ ആചാരം, ‘സർവഭൂതഹിതത്തിൽ രമിക്കുന്നവൾ’ എന്നത് അവളുടെ മനോഭാവം; ഇതിൽനിന്ന് അവൾ വാനരന്മാർക്ക് ദോഷം ചെയ്യില്ലെന്ന് അറിയാം. അസുരന്മാരുടെ ശില്പിയായി മയൻ പുരാണങ്ങളിൽ പ്രസിദ്ധനാണ്; ‘ദാനവപ്രമുഖന്മാരുടെ വിശ്വകർമാവ്’ എന്ന ഉപമയാൽ ദേവശില്പിയോടുള്ള അവന്റെ സാമ്യം പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

‘പിതാമഹനിൽനിന്ന് അവൻ ഒരു വരം നേടി — ഔശനസമായ (ശുക്രാചാര്യന്റെ) ധനം മുഴുവനും. എല്ലാം നിർമിച്ച്, എല്ലാ കാമങ്ങളുടെയും അധിപനായി, ആ ബലവാൻ കുറേക്കാലം ഈ മഹാവനത്തിൽ സുഖമായി വസിച്ചു. ഹേമ എന്ന അപ്സരസ്സിൽ ആസക്തനായ ആ ദാനവശ്രേഷ്ഠനെ പ്രഭുവായ പുരന്ദരൻ (ഇന്ദ്രൻ) പരാക്രമിച്ച് വജ്രം കൈയിലെടുത്തു വധിച്ചു. ഈ ഉത്തമവനവും ശാശ്വതമായ കാമഭോഗവും ഈ സ്വർണഗൃഹവും ബ്രഹ്മാവ് ഹേമയ്ക്കു നൽകി. ഞാൻ മേരുസാവർണിയുടെ മകളാണ്, പേര് സ്വയംപ്രഭ; ഇത് അവളുടേതാണ് (ഹേമയുടേത്).’ ഔശനസധനം എന്നത് ശുക്രാചാര്യന്റെ ശില്പവിദ്യയും ഐശ്വര്യവുമാണ്; അതുതന്നെയാണ് മയന്റെ എല്ലാ നിർമിതികളുടെയും മൂലം. ഇന്ദ്രനാലുള്ള വധം കാമാസക്തിയുടെ ഫലമാണ് എന്നത് സൂക്ഷ്മമായ ഒരു ഉപദേശമാണ്; നിർമാതാവ് ഇല്ലാതായാലും നിർമിതി നിലനിൽക്കുന്നു എന്നും കാണാം. ശുക്രൻ അഥവാ ഉശനസ്സ് ദൈത്യഗുരുവാണ്; അവന്റെ ധനവും വിദ്യയും മയനു ലഭിച്ചു. ‘സർവകാമേശ്വരൻ’ എന്നതിനാൽ അവന്റെ സമൃദ്ധിയും ‘കുറേക്കാലം’ എന്നതിനാൽ അതിന്റെ അനിത്യതയും സൂചിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഹേമയിലുള്ള ആസക്തിതന്നെയാണ് മയന്റെ വിനാശകാരണം; ഇന്ദ്രന്റെ വധകൃത്യം ഇവിടെ ഒരു അർധശ്ലോകംകൊണ്ടു മാത്രം പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. മേരുസാവർണി ഒരു ഋഷിയാണ്; അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകളാണ് സ്വയംപ്രഭ.

‘വാനരോത്തമാ, ഹേമയുടെ ഈ ഭവനം ഞാനാണ് കാക്കുന്നത്. നൃത്തത്തിലും ഗീതത്തിലും നിപുണയായ ഹേമ എന്റെ പ്രിയസഖിയാണ്; അവൾ നൽകിയ വരത്താൽ ഞാൻ ഈ മഹാഭവനം കാക്കുന്നു. നിങ്ങളുടെ കാര്യം എന്താണ്? എന്തിനുവേണ്ടിയാണ് നിങ്ങൾ ഈ ദുർഗമവനങ്ങളിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നത്? ദുർഗമമായ ഈ വനം നിങ്ങൾ എങ്ങനെ കണ്ടെത്തി? ശുദ്ധമായ ഈ ഭക്ഷ്യങ്ങളും കിഴങ്ങുകളും പഴങ്ങളും ഭക്ഷിച്ച്, വെള്ളം കുടിച്ചശേഷം എല്ലാം എന്നോടു പറയുവിൻ.’ സർഗാന്തത്തിൽ ആതിഥ്യം ആദ്യം, ചോദ്യം പിന്നീട് — അതിഥിയെ ആദ്യം തൃപ്തിപ്പെടുത്തുക, പിന്നെ ചോദിക്കുക എന്നതുതന്നെയാണ് ഭാരതീയധർമം. ഈ ശ്ലോകത്തിനു മൂന്ന് അർധങ്ങളുണ്ട്; അതിനാൽ അത് ആറു പാദങ്ങളുള്ളതാണ്. സ്വയംപ്രഭയുടെ നില ഇവിടെ വ്യക്തമാണ് — അവൾ അനുഭവിക്കുന്നവളല്ല, കാവൽക്കാരി മാത്രമാണ്; സഖിയുടെ വരംകൊണ്ടു മാത്രമാണ് അവൾ അവിടെ വസിക്കുന്നത്. അവളുടെ ചോദ്യങ്ങൾ മൂന്ന് — കാര്യം എന്ത്, കാരണം എന്ത്, എങ്ങനെ കണ്ടെത്തി; ഇവതന്നെ അടുത്ത സർഗത്തിന്റെ വിഷയത്തിലേക്കു നയിക്കുന്നു.

इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्ये किष्किन्धाकाण्डे एकपञ्चाशः सर्गः॥ ५१॥

തെറ്റ് അറിയിക്കുക

മൂലശ്ലോകങ്ങളോടും പദവിവരണത്തോടും കൂടി വായിക്കുക