சர்க்கம்
வழி காட்டுதல்
புஷ்பகத்திலிருந்து ராமன் சீதைக்கு இலங்கையின் போர்க்களம், சேது, கிஷ்கிந்தை, ரிஷ்யமூகம், பம்பை, ஜனஸ்தானம், பஞ்சவடி, சித்திரகூடம், கங்கை, யமுனை, அயோத்தி ஆகியவற்றைக் காட்டுதல்; கிஷ்கிந்தையில் வானரப் பெண்கள் விமானத்தில் ஏறுதல்
ராமனின் இசைவு பெற்ற, அன்னங்கள் பூட்டப்பட்ட அந்த ஒப்பற்ற விமானம் பேரொலியோடு வானில் எழுந்தது. பிறகு ரகுநந்தனன் எல்லாப் புறமும் கண்களைச் செலுத்தி, நிலவு போன்ற முகமுடைய மைதிலியான சீதையிடம் சொன்னான்: ‘வைதேகி, கைலாச மலையின் சிகரம் போன்ற வடிவுடைய திரிகூட மலையின் உச்சியில் அமைந்த, விசுவகர்மாவால் படைக்கப்பட்ட இலங்கையைப் பார். சீதே, சதையும் குருதியும் சேறாகிக் கிடக்கும் இந்தப் போர்க்களத்தைப் பார் — இங்கே வானரர்களுக்கும் ராக்ஷசர்களுக்கும் பெரும் படுகொலை நிகழ்ந்தது. அகன்ற கண்களுடையவளே, வரம் பெற்றவனும் அனைவரையும் கலக்கியவனுமான இந்த ராக்ஷசத் தலைவன் ராவணன் உன் பொருட்டு என்னால் கொல்லப்பட்டுக் கிடக்கிறான்.’ முதல் சுலோகத்தின் பின்பாதி ‘ஹம்ஸயுக்தம் மஹாநாதமுத்பபாத விஹாயஸம்’ என்பது வல்கேட் பாடம்; திறனாய்வுப் பதிப்பில் ‘உத்பபாத மஹாமேக: ஶ்வஸனேனோத்ததோ யதா’ (காற்றால் உந்தப்பட்ட பெருமேகம் போல எழுந்தது) என்று உள்ளது. ஐந்தாவது சுலோகத்தின் முன்பாதியான ‘ஏஷ தத்தவர: ஶேதே’ வல்கேட் பாடத்தில் மட்டுமே உள்ளது. இந்தச் சர்க்கம் வானிலிருந்து செய்யப்படும் பயண வருணனை — இலங்கையிலிருந்து தொடங்கி அயோத்தி வரை, ராமன் சீதைக்கு வழி முழுவதையும் தலைகீழ் வரிசையில் காட்டுகிறான். இதனால் கதை முழுவதும் நினைவுகூரப்படுகிறது — ஆரண்ய காண்டம் முதல் யுத்த காண்டம் வரை, சீதையைப் பிரிந்து ராமன் தனியனாகக் கண்ட இடங்கள் இப்போது சீதையோடு மீண்டும் காணப்படுகின்றன. முதலில் போர்க்களம் — சதையும் குருதியும் சேறான, அச்சமூட்டும் இடம்; ஆனால் அங்கேதான் சீதையின் துயருக்குக் காரணமான ராவணன் கிடக்கிறான். ‘தவ ஹேதோ:’ — ‘உன் பொருட்டு’ — என்ற சொல் ராமனின் போர் முழுவதன் நோக்கத்தையும் தெளிவாக்குகிறது. ‘தத்தவர:’ — ‘வரம் பெற்றவன்’ — என்ற அடைமொழியால், பிரம்மனின் வரத்தால் கொல்ல முடியாதவனாக இருந்தும் அவன் ஒரு மனிதனால் கொல்லப்பட்டான் என்பது சுட்டப்படுகிறது — வரம் கேட்டபோது ராவணன் மனிதர்களை அற்பமாகக் கருதி அவர்களைக் கணக்கில் கொள்ளவில்லை. ‘ஶஶிநிபானனாம்’ — ‘நிலவு போன்ற முகமுடையவள்’ — என்ற சீதையின் அடைமொழி அவளுடைய மனத்தெளிவைச் சுட்டுகிறது — அக்கினிப் பரீட்சைக்குப் பின் அவள் முகம் நிலவைப் போல ஒளிர்கிறது. இலங்கை கைலாச சிகரம் போன்ற திரிகூடத்தில் அமைந்துள்ளது — அதன் அழகையும் ராமன் நடுநிலையோடு போற்றுகிறான். ‘ஹம்ஸயுக்தம்’ என்ற அடைமொழியால் விமானத்தின் அழகும், ‘மஹாநாதம்’ என்ற சொல்லால் அதன் வேகமும் சுட்டப்படுகின்றன. ராமன் எல்லாப் புறமும் கண்களைச் செலுத்திய பின்னரே பேசத் தொடங்குகிறான் — திறமையான வழிகாட்டியைப் போல, முதலில் தானே காட்சியைப் பார்க்கிறான், பிறகு சீதைக்குக் காட்டுகிறான்.
‘இங்கே கும்பகர்ணனும், இரவில் திரியும் பிரஹஸ்தனும் கொல்லப்பட்டார்கள்; இங்கே வானரனான அனுமனால் தூம்ராக்ஷன் கொல்லப்பட்டான். இங்கே பெருந்தன்மையுடைய சுஷேணனால் வித்யுன்மாலி கொல்லப்பட்டான்; ராவணனின் மகனான இந்திரஜித் லக்ஷ்மணனால் போரில் கொல்லப்பட்டான். இங்கே அங்கதனால் விகடன் என்ற ராக்ஷசன் கொல்லப்பட்டான்; பார்க்கவே அஞ்சத்தக்க விரூபாக்ஷனும், மகாபார்சுவனும் மகோதரனும் இங்கே கொல்லப்பட்டார்கள். அகம்பனனும், வலிமைமிக்க பிற ராக்ஷசர்களும், திரிசிரஸும், அதிகாயனும், தேவாந்தகனும் நராந்தகனும் இங்கே கொல்லப்பட்டார்கள். ராக்ஷசர்களில் சிறந்த யுத்தோன்மத்தனும் மத்தனும், கும்பகர்ணனின் மகன்களான வலிமைமிக்க நிகும்பனும் கும்பனும் இங்கே கொல்லப்பட்டார்கள். வஜ்ரதம்ஷ்டிரனும், தம்ஷ்டிரனும், பல ராக்ஷசர்களும் கொல்லப்பட்டார்கள்; வெல்ல அரிய மகராக்ஷன் என்னால் போரில் வீழ்த்தப்பட்டான். அகம்பனனும், வீரமுடைய சோணிதாக்ஷனும், யூபாக்ஷனும், பிரஜங்கனும் பெரும் போரில் கொல்லப்பட்டார்கள். இங்கே அச்சமூட்டும் தோற்றமுடைய வித்யுஜ்ஜிஹ்வன் என்ற ராக்ஷசனும், யஜ்ஞசத்ருவும், பெரும் வலிமையுடைய சுப்தக்னனும், சூரியசத்ருவும், மற்றொருவனான பிரம்மசத்ருவும் கொல்லப்பட்டார்கள். இங்கே ராவணனின் மனைவியான மண்டோதரி, ஆயிரத்திற்கும் மேற்பட்ட சக்களத்திகள் சூழ, அவனுக்காகப் புலம்பினாள்.’ ஆறாவது சுலோகத்தின் பின்பாதி, ஏழாவதின் முன்பாதி, எட்டாவதின் முன்பாதி, பத்தாவது முதல் பதினான்காவதின் முன்பாதி வரை உள்ள அனைத்தும் வல்கேட் பாடத்தில் மட்டுமே உள்ளன — திறனாய்வுப் பதிப்பில் கும்பகர்ணன், பிரஹஸ்தன், இந்திரஜித், விரூபாக்ஷன், மகாபார்சுவன், மகோதரன், அகம்பனன், திரிசிரஸ், அதிகாயன், தேவாந்தகன், நராந்தகன் ஆகியோர் மட்டுமே குறிப்பிடப்படுகிறார்கள். வல்கேட் பாடத்தில் யுத்த காண்டத்தின் ஏறக்குறைய எல்லா முக்கிய ராக்ஷசர்களின் பெயர்களும் ஒரு பொருளடக்கம் போலத் தொகுக்கப்பட்டுள்ளன. அகம்பனனின் பெயர் இருமுறை வருகிறது (9.1, 12.1) — இது வல்கேட் பாடத்தின் மீள்கூற்றே. வானர வீரர்களும் நினைவுகூரப்படுகிறார்கள் — அனுமன், சுஷேணன், அங்கதன், லக்ஷ்மணன் — இதனால் வெற்றி எல்லாத் துணைவர்களுக்கும் பொதுவானது என்பது சுட்டப்படுகிறது. மண்டோதரியின் புலம்பலை நினைவுகூர்வது கருணைச் சுவையைச் சேர்க்கிறது — பகைவனின் மனைவியின் துயரையும் ராமன் மறக்கவில்லை. ‘ஸாக்ரேண’ என்ற சொல் அச்சுப் பதிப்பில் தெளிவாக உள்ளது (ஆயிரத்திற்கும் மேற்பட்ட); திறனாய்வுப் பதிப்பில் ‘ஸாஸ்ரேண’ (கண்ணீரோடு) என்று உள்ளது. இந்தப் பெயர்களில் சில — யஜ்ஞசத்ரு, பிரம்மசத்ரு, சூரியசத்ரு போன்றவை — ராவணனின் படைத்தலைவர்கள் என்று வல்கேட் பாடத்தின் முந்தைய சர்க்கங்களில் சொல்லப்பட்டுள்ளனர். பெயர்ப் பட்டியலின் நோக்கம் தெளிவானது — சீதை இலங்கையில் அசோக வனத்தில் அடைக்கப்பட்டிருந்தாள்; போரைக் காணவில்லை; ஆகவே ராமன் அவளுக்குப் போரின் சுருக்கமான வரலாற்றை இடம் இடமாக எடுத்துரைக்கிறான். இவ்வாறு இந்தப் பகுதி யுத்த காண்டத்தின் சாரத் தொகுப்பு போன்றது.
‘அழகிய முகமுடையவளே, கடலின் இந்தத் துறை தெரிகிறது; இங்கேதான் கடலைக் கடந்து நாம் அந்த இரவைக் கழித்தோம். அகன்ற கண்களுடையவளே, உன் பொருட்டு உப்புக் கடலில் என்னால் கட்டப்பட்ட, செய்வதற்கு மிக அரிய நள சேது இதுவே. வைதேகி, கலக்க முடியாததும், வருணனின் இருப்பிடமும், கரையற்றது போலக் கர்ஜிப்பதும், சங்குகளாலும் சிப்பிகளாலும் நிறைந்ததுமான கடலைப் பார். மைதிலி, அனுமன் ஓய்வெடுப்பதற்காகக் கடலைப் பிளந்து எழுந்த பொன் மலையரசனான ஹிரண்யநாபனைப் பார். கடலின் வயிற்றில் இருப்பது இந்தப் படை முகாம்; இங்கே முன்பு எங்கும் நிறைந்த மகாதேவன் அருள் புரிந்தான். பெருமைமிக்க கடலின் இந்தத் தீர்த்தம் தெரிகிறது; சேதுபந்தம் என்று புகழ்பெற்றது, மூவுலகங்களாலும் வணங்கப்படுவது; இது மிகப் புனிதமானது, பெரும் பாவங்களை அழிப்பது. இங்கேதான் இந்த ராக்ஷச அரசன் விபீஷணன் வந்தான். சீதே, பல வண்ணக் காடுகளுடைய இந்தக் கிஷ்கிந்தை தெரிகிறது; சுக்ரீவனின் அழகிய நகரம் இது; இங்கேதான் என்னால் வாலி கொல்லப்பட்டான்.’ பிறகு வாலியால் ஆளப்பட்டிருந்த கிஷ்கிந்தை நகரைக் கண்டு, அன்பும் தயக்கமும் கலந்தவளாகச் சீதை ராமனிடம் பணிவான சொல்லைச் சொன்னாள். இந்தப் பகுதியில் வல்கேட் பாடத்திற்கே உரிய ஒரு பகுதி — பத்தொன்பதாவதின் பின்பாதி முதல் இருபத்தொன்றாவது வரை (படை முகாம், மகாதேவனின் அருள், சேதுபந்தத் தீர்த்தம், பெரும் பாவங்களை அழிப்பது) — திறனாய்வுப் பதிப்பில் இல்லை; இது ராமேசுவரத் தீர்த்தத்தின் பெருமையைச் சுட்டுகிறது. ‘சேது கட்டுவதற்கு முன் என்னால் பிரதிஷ்டை செய்யப்பட்டு அவர் இங்கே எழுந்தருளியிருந்தார்’ என்று இந்தி உரை விளக்குகிறது. இந்தப் பதினைந்தாவது சுலோகம் முதல் இருபத்து மூன்றாவது வரை அச்சுப் பதிப்பின் எண்கள் அரைச் சுலோகம் நகர்ந்துள்ளன — ஒவ்வொரு சுலோகமும் ஒரு வாக்கியத்தின் பின்பாதியாலும் அடுத்ததின் முன்பாதியாலும் ஆனது; இது திறனாய்வுப் பதிப்பின் பிரிவிலிருந்து அரைச் சுலோகம் விலகியுள்ளது; இருபத்து நான்காவதில் மீண்டும் ஒத்துப்போகிறது. ஹிரண்யநாபன் சுந்தர காண்டத்தில் மைநாகம் என்று புகழ்பெற்றது; அனுமன் ஓய்வெடுப்பதற்காகக் கடலிலிருந்து எழுந்தது அதுவே. ‘லவணார்ணவே’ (உப்புக் கடலில்) என்பது அச்சுப் பதிப்பின் பாடம்; திறனாய்வுப் பதிப்பில் ‘ஸலிலார்ணவே’ (நீர்க் கடலில்) என்று உள்ளது. சேதுவைக் காண்பது ராமனின் மிகப் பெரும் செயலை நினைவூட்டுகிறது — முடியாதது என்று அனைவரும் கருதியது, நளனின் திறமையாலும் வானரர்களின் உழைப்பாலும் நிறைவேறியது. ‘உன் பொருட்டு’ என்ற சொல் மீண்டும் மீண்டும் வருகிறது — போர்க்களத்திலும், சேதுவிலும் — இதனால் ராமனின் முயற்சி முழுவதும் சீதைக்காகவே என்பது உறுதிப்படுகிறது. சீதையின் எதிர்வினை இங்கே சொல்லப்படவில்லை; ஆனால் கிஷ்கிந்தையைக் கண்டதும் அவள் முதன்முதலில் பேசுகிறாள் — வானரர்கள் செய்த உதவியின் நினைவு அவள் இதயத்தில் விழித்தெழுகிறது.
சீதை சொன்னாள்: ‘அரசே, சுக்ரீவனின் அன்பு மனைவியரான தாரை முதலானோரும் பிற வானரத் தலைவர்களின் மனைவியரும் சூழ, உன்னோடு தலைநகரான அயோத்திக்குச் செல்ல விரும்புகிறேன்.’ வைதேகி இவ்வாறு சொன்னதும், ராகவன் அவளிடம் ‘அப்படியே ஆகட்டும்’ என்று சொல்லி, கிஷ்கிந்தையை அடைந்து விமானத்தை நிறுத்தி, சுக்ரீவனைப் பார்த்து இவ்வாறு சொன்னான்: ‘வானரர்களில் புலியே, வானரர்களில் சிறந்தோர் அனைவரிடமும் சொல் — அனைவரும் தம் பெண்கள் சூழச் சீதையோடு அயோத்திக்கு வரட்டும். பெரும் வலிமையுடையவனே, நீயும் உன் பெண்கள் அனைவரோடும் வா; வானரத் தலைவனே, விரைவுபடுத்து; நாம் புறப்படுவோம்.’ அளவற்ற ஒளியுடைய ராமன் இவ்வாறு சொன்னதும், சிறப்புமிக்க வானரத் தலைவன் சுக்ரீவன் அவர்கள் அனைவரும் சூழ, விரைவில் அந்தப்புரம் புகுந்து தாரையைப் பார்த்துச் சொன்னான்: ‘அன்பே, மைதிலிக்கு இனியதைச் செய்ய விரும்பிய ராகவன் இசைவு தந்துள்ளான்; பெருந்தன்மையுடைய வானரர்களின் மனைவியரோடு நீ விரைந்து வா; வானரப் பெண்களை அழைத்துக்கொண்டு நாம் செல்வோம்; தசரதனின் மனைவியர் அனைவரையும் அயோத்தியையும் அவர்களுக்குக் காட்டுவோம்.’ சுக்ரீவனின் சொல்லைக் கேட்டு, எல்லா அங்கங்களிலும் அழகுடைய தாரை வானரப் பெண்கள் அனைவரையும் அழைத்துச் சொன்னாள்: ‘சுக்ரீவனின் இசைவு பெற்ற நீங்கள் வானரர்கள் அனைவரோடும் செல்லத் தகும்; அயோத்தியைக் காண்பது எனக்கும் இனிய செயலாகும்; நகர மக்களோடும் நாட்டு மக்களோடும் ராமன் நகருக்குள் நுழைவதையும், தசரதனின் மனைவியர் அனைவரின் செல்வச் சிறப்பையும் காண்போம்.’ தாரையின் இசைவு பெற்ற வானரப் பெண்கள் அனைவரும், அலங்கார முறைப்படி அணிசெய்துகொண்டு, விமானத்தை வலம் வந்து, சீதையைக் காணும் ஆவலோடு அந்த விமானத்தில் ஏறினார்கள். அவர்களோடு விரைவில் மேலெழுந்த விமானத்தைக் கண்டு, ரிஷ்யமூகத்தின் அருகே ராகவன் மீண்டும் வைதேகியிடம் சொன்னான். இந்த நிகழ்ச்சி முழுவதும் — இருபத்து நான்காவது முதல் முப்பத்தேழாவதின் முன்பாதி வரை — வல்கேட் பாடத்தில் மட்டுமே உள்ளது; திறனாய்வுப் பதிப்பில் அறவே இல்லை. அச்சுப் பதிப்பில் இங்கே ஓர் அடிக்குறிப்பு உள்ளது — திலக உரையாசிரியரின் கருத்துப்படி, இதன் காரணமாக விமானம் ஒரு நாள் கிஷ்கிந்தையில் தங்கியது; ஆசுவின மாத வளர்பிறைச் சதுர்த்தியில் அங்கே தங்கி, பஞ்சமியில் புறப்பட்டது; அதே நாளில் அங்கதனுக்கு இளவரசுப் பட்டமும் சூட்டப்பட்டது — இது மகாபாரத வன பர்வத்தை (291.58–59) அடிப்படையாகக் கொண்டது. சீதையின் விருப்பம் அவளுடைய அன்புள்ளத்தைக் காட்டுகிறது — தோழியரோடு தன் வீட்டுக்குச் செல்ல அவள் விரும்புகிறாள். ‘ப்ரணயஸாத்வஸா’ — ‘அன்பும் தயக்கமும் கலந்தவள்’ — என்ற சொல் அவளுடைய கூச்சத்தைச் சுட்டுகிறது. தாரையின் இயல்பும் இனிமையானது — அவளும் அயோத்தியைக் காண ஆவலாக இருக்கிறாள். ராமன் சீதையின் விருப்பத்தை உடனே ஏற்கிறான் — ‘அப்படியே ஆகட்டும்’ — அக்கினிப் பரீட்சைக்குப் பின் அவளுடைய ஒவ்வொரு விருப்பத்தையும் நிறைவேற்ற அவன் ஆவலாக இருக்கிறான். சுக்ரீவனும் ராமனின் ஆணையை விரைந்து நிறைவேற்றுகிறான்; ‘அபித்வரய’ — ‘விரைவுபடுத்து’ — என்ற ராமனின் சொல் அயோத்தி செல்வதில் அவனுக்குள்ள ஆவலைக் காட்டுகிறது. தாரையின் சொல்லில் காண வேண்டியவை மூன்று — அயோத்தி, ராமன் நகருக்குள் நுழைதல், தசரதனின் மனைவியரின் செல்வச் சிறப்பு — இதனால் பெண்களின் இயல்பான ஆர்வம் வருணிக்கப்படுகிறது. வானரப் பெண்கள் ‘நேபத்யவிதிபூர்வம்’ — அலங்கார முறைப்படி — அணிசெய்துகொண்டு விமானத்தை வலம் வருகிறார்கள் — இது மங்கல வழக்கத்தைக் கடைப்பிடிப்பதாகும். இவ்வாறு விமானம் ஒரு பெரும் விழாக் கூட்டம் போல ஆகிறது.
‘சீதே, மின்னலோடு கூடிய மேகம் போல, பொன் தாதுக்களால் சூழப்பட்ட அந்தப் பெரிய சிறந்த மலையான ரிஷ்யமூகம் தெரிகிறது. இங்கேதான் நான் வானரத் தலைவனான சுக்ரீவனைச் சந்தித்தேன்; சீதே, வாலியைக் கொல்வதற்காக நான் உடன்படிக்கையும் செய்தேன். பல வண்ணக் காடுகளுடைய, தாமரைகள் நிறைந்த அந்தப் பம்பை தெரிகிறது; உன்னைப் பிரிந்த நான் பெருந்துயரோடு இங்கேதான் புலம்பினேன். இதன் கரையில்தான் அறவழி நடந்த சபரியை நான் கண்டேன். இங்கேதான் ஒரு யோஜனை நீளக் கைகளுடைய கபந்தனை நான் கொன்றேன். சீதே, ஜனஸ்தானத்தில் அந்தச் சிறப்புமிக்க பெரிய மரம் தெரிகிறது; எழிலுடையவளே, அங்கேதான் உன் பொருட்டு, பறவைகளில் சிறந்தவனும் வலிமைமிக்கவனும் பேரொளியுடையவனுமான ஜடாயு ராவணனால் கொல்லப்பட்டான். இங்கே கரன் கொல்லப்பட்டான், தூஷணன் வீழ்த்தப்பட்டான், பெரும் வீரமுடைய திரிசிரஸும் நேராகச் செல்லும் என் அம்புகளால் கொல்லப்பட்டான்.’ முப்பத்தெட்டாவது சுலோகத்தின் முன்பாதி வல்கேட் பாடத்தில் மட்டுமே உள்ளது. இங்கே ராமனின் நினைவுகள் இரக்கமூட்டுபவை — பம்பைக் கரையில் அவனுடைய புலம்பல், சபரியின் பக்தி, கபந்தனின் அறிவுரை, ஜடாயுவின் உயிர்த் தியாகம். ‘உன்னைப் பிரிந்த நான் பெருந்துயரோடு இங்கேதான் புலம்பினேன்’ என்ற ஒப்புதல் அவனுடைய இதயத்தின் மென்மையை வெளிப்படுத்துகிறது — வீரனாக இருந்தும், அன்புக்குரியவளைப் பிரிந்தபோது அவன் கண்ணீர் சொரிந்தான். ஜடாயு ‘பறவைகளில் சிறந்தவன், வலிமைமிக்கவன்’ என்று மதிக்கப்படுகிறான் — அவனுடைய உயிர்த் தியாகத்தை ராமன் எப்போதும் நினைவுகூர்கிறான். திறனாய்வுப் பதிப்பில் ஜடாயுவின் குறிப்பு ‘யத்ர யுத்தம் மஹத்வ்ருத்தம் தவஹேதோர்விலாஸினி. ராவணஸ்ய ந்ருஶம்ஸஸ்ய ஜடாயோஶ்ச மஹாத்மன:’ (எழிலுடையவளே, உன் பொருட்டு, கொடியவனான ராவணனுக்கும் பெருந்தன்மையுடைய ஜடாயுவுக்கும் இடையே பெரும் போர் நிகழ்ந்த இடம்) என்ற ஆறு பாதச் சுலோகத்தில் உள்ளது; அச்சுப் பதிப்பில் அதன் இடத்தில் ‘ஜடாயுஶ்ச மஹாதேஜாஸ்தவ ஹேதோர்விலாஸினி. ராவணேன ஹதோ யத்ர பக்ஷிணாம் ப்ரவரோ பலீ’ என்ற வேறு பாடம் உள்ளது; ஆகவே 6.111.019இன் மூன்றாம் பாதிக்கு நேரடியான ஒப்புப் பகுதி இல்லை. பயணத்தின் வரிசை சரியாகத் தலைகீழானது — கிஷ்கிந்தை, ரிஷ்யமூகம், பம்பை, ஜனஸ்தானம், பிறகு தண்டகாரண்யம்; ராமன் வந்த வழியிலேயே தலைகீழாகத் திரும்புகிறான். ரிஷ்யமூகத்தில் சுக்ரீவனோடு செய்த நட்பு — அக்கினி சாட்சியாகச் செய்யப்பட்டது — அதுவே சீதையைத் தேடுவதற்கு அடிப்படையாயிற்று. ஆகவே ராமன் அந்த இடத்தைச் சிறப்பாக நினைவுகூர்கிறான்; விமானத்தில் சுக்ரீவனும் அவன் அருகிலேயே அமர்ந்திருக்கிறான். ‘ஸவித்யுதிவ தோயத:’ — ‘மின்னலோடு கூடிய மேகம் போல’ — என்ற உவமையால் ரிஷ்யமூகத்தின் பொன் தாதுக்கள் மின்னலைப் போன்றவை என்று சுட்டப்படுகிறது. சபரியை நினைவுகூர்வது பக்தியின் பெருமையைக் காட்டுகிறது — ராமனின் வருகையை எதிர்பார்த்தே அவள் உயிரைத் தாங்கியிருந்தாள்.
‘சிறந்த நிறமுடையவளே, இதுவே நம்முடைய அந்த ஆசிரம இடம்; இனிய தோற்றமுடையவளே, அழகிய அந்தப் பர்ணசாலையும் அவ்வாறே தெரிகிறது; இங்கேதான் ராக்ஷசத் தலைவன் ராவணனால் நீ வலிந்து கவரப்பட்டாய். இதுவே அழகிய, தெளிந்த நீருடைய, மங்கலமான கோதாவரி; வாழைகள் சூழ்ந்த அகஸ்தியரின் ஆசிரமமும் தெரிகிறது. இதுவே பெருந்தன்மையுடைய சுதீக்ஷ்ணரின் ஒளிரும் ஆசிரமம்; வைதேகி, பெரிய சரபங்க ஆசிரமமும் தெரிகிறது; அங்கேதான் ஆயிரம் கண்களுடைய புரந்தரனான இந்திரன் வந்தான். இந்த இடத்தில்தான் பெரிய உடலுடைய விராதன் என்னால் கொல்லப்பட்டான். மெல்லிய இடையுடையவளே, தேவி, அந்தத் தவசிகள் இதோ தெரிகிறார்கள்; அங்கே சூரியனுக்கும் அக்கினிக்கும் நிகரான குலபதி அத்திரி இருக்கிறார்; சீதே, இங்கேதான் அறவழி நடந்த தவப்பெண்ணான அனசூயையை நீ கண்டாய். அழகிய உடலுடையவளே, அதோ மலையரசனான சித்திரகூடம் ஒளிர்கிறது; அங்கேதான் கைகேயியின் மகன் பரதன் என்னைச் சமாதானப்படுத்த வந்தான்.’ நாற்பத்தைந்தாவது சுலோகத்தின் முன்பாதியும், நாற்பத்தேழாவதின் பின்பாதியும் வல்கேட் பாடத்தில் மட்டுமே உள்ளன. பர்ணசாலையைக் காண்பது சீதை கவரப்பட்டதன் நினைவை எழுப்புகிறது — துயரம் தொடங்கிய இடம். ராமன் அதையும் அச்சமின்றிக் காட்டுகிறான்; ஏனெனில் இப்போது அந்தத் துயரம் முடிந்துவிட்டது. அச்சுப் பதிப்பில் நாற்பத்தொன்பதாவது சுலோகத்தில் விராதன் கொல்லப்பட்ட இடம் (6.111.025இன் முதல் பாதி) அத்திரியின் ஆசிரமத்திற்கு (024இன் முதல் பாதி) முன் சொல்லப்படுகிறது; திறனாய்வுப் பதிப்பில் வரிசை தலைகீழானது; ஆகவே இது இடமாற்றமே, விடுபடல் அல்ல. அனசூயையின் பெயர் மூலத்தில் இல்லை; ஆனால் ‘தாபஸீ தர்மசாரிணீ’ — ‘அறவழி நடந்த தவப்பெண்’ — என்ற சொல்லால் அவள் சுட்டப்படுகிறாள்; இந்தி உரையும் ‘அனசூயா தேவி’ என்று தெளிவுபடுத்துகிறது. சித்திரகூடத்தின் நினைவு பரதனின் பக்தியை மீண்டும் நினைவூட்டுகிறது — சித்திரகூடத்தில் ராமனைத் திருப்பி அழைக்க வந்தவன் இப்போது நந்திகிராமத்தில் காத்திருக்கிறான். தண்டகாரண்யத்தின் ஆசிரமங்களின் வரிசை — அகஸ்தியர், சுதீக்ஷ்ணர், சரபங்கர், அத்திரி — ஆரண்ய காண்டத்தின் வரிசைக்குத் தலைகீழானது; அங்கே ராமன் சித்திரகூடத்திலிருந்து அத்திரியையும், பிறகு விராதனையும், சரபங்கரையும், சுதீக்ஷ்ணரையும், அகஸ்தியரையும் வரிசையாக அடைந்தான். சரபங்கரின் ஆசிரமத்திற்கு இந்திரன் வந்தது ஆரண்ய காண்டத்தில் வருணிக்கப்பட்டுள்ளது — அங்கே இந்திரன் ராமனைத் தொலைவிலிருந்தே கண்டு திரும்பிச் சென்றான்.
‘இதோ அழகிய, பல வண்ணக் காடுகளுடைய அந்த யமுனை தெரிகிறது; மைதிலி, இதோ சிறப்புமிக்க பரத்வாஜரின் ஆசிரமமும் தெரிகிறது. இதோ புனிதமான, மூன்று வழிகளில் செல்லும் கங்கை நதி தெரிகிறது — பலவகைப் பறவைக் கூட்டங்கள் நிறைந்தது, முழுதும் பூத்த காடுகளுடையது. இதுவே சிருங்கவேரபுரம்; இங்கே என் தோழன் குகன் இருக்கிறான்; சீதே, இதோ வேள்வித் தூண்களை மாலையாக அணிந்த அந்தச் சரயு தெரிகிறது. சீதே, இதோ என் தந்தையின் தலைநகர் தெரிகிறது; வைதேகி, மீண்டும் திரும்பி வந்த நீ அயோத்தியை வணங்கு.’ பிறகு அந்த வானரர்கள் அனைவரும், விபீஷணனோடு ராக்ஷசர்களும், மிக மகிழ்ந்து, துள்ளித் துள்ளி அப்போது அந்த நகரைப் பார்த்தார்கள். பிறகு வெண்ணிற மாளிகை வரிசைகளும், அகன்ற முற்றங்களும் உடைய, யானைகளாலும் குதிரைகளாலும் நிறைந்த, மகேந்திரனின் அமராவதியைப் போன்ற அந்த நகரை ராக்ஷசர்களோடு வானரர்கள் கண்டார்கள். இறுதிச் சுலோகம் வம்சஸ்த விருத்தத்தில் அமைந்துள்ளது. ஐம்பத்து மூன்றாவது சுலோகத்தின் பின்பாதியும், ஐம்பத்து நான்காவதின் பின்பாதியும் வல்கேட் பாடத்தில் மட்டுமே உள்ளன. ‘ப்ரணாமம் புனராகதா’ — ‘மீண்டும் வந்த நீ வணங்கு’ — என்ற சொல் சர்க்கத்தின் உணர்ச்சி உச்சம் — பதினான்கு ஆண்டுகளுக்குப் பின் தாய்மண்ணைக் காணும்போது, மனைவி முதலில் அதை வணங்கட்டும் என்பது ராமனின் விருப்பம். சரயு ‘யூபமாலினீ’ — ‘வேள்வித் தூண்களை மாலையாக அணிந்தவள்’ — என்று வருணிக்கப்படுகிறாள் — அதன் கரையில் இக்ஷ்வாகு அரசர்களின் வேள்வித் தூண்கள் நிற்கின்றன; அவை அந்த வம்சத்தின் அறப்பற்றைச் சுட்டுகின்றன. வானரர்களின் ‘உத்பத்யோத்பத்ய’ — ‘துள்ளித் துள்ளி’ — என்ற இரட்டிப்பு அவர்களுடைய குழந்தைத்தனமான ஆர்வத்தைக் காட்டுகிறது — விமானத்தில் துள்ளிக் குதித்து நகரைக் காண அவர்கள் போட்டியிடுகிறார்கள். அயோத்தியை அமராவதியோடு ஒப்பிடுவது அதன் தெய்விகத் தன்மையைச் சுட்டுகிறது; ராமன் இந்திரனைப் போல அதன் தலைவனாவான். ‘ஸகா மம’ — ‘என் தோழன்’ — என்று குகனை நினைவுகூர்வது அந்த நிஷாத அரசனிடம் அவனுக்குள்ள அன்பைக் காட்டுகிறது; நூற்று இருபத்தைந்தாவது சர்க்கத்தில் அனுமன் அவனிடம் செய்தி கொண்டு செல்வான். யமுனை, கங்கை, சரயு என்ற மூன்று நதிகளைக் காண்பது புனிதத்தின் வரிசை போன்றது — பிரயாகையில் பரத்வாஜரின் ஆசிரமம், கங்கைக் கரையில் குகனின் அரசு, சரயுக் கரையில் தந்தையின் நகரம். ஐம்பத்தைந்தாவது சுலோகத்தில் ‘புனராகதா’ — ‘மீண்டும் வந்தவள்’ — என்ற சொல் சீதை திரும்பி வந்ததைச் சிறப்பாகக் குறிப்பிடுகிறது — ராவணனால் கவரப்பட்டவள் இப்போது மரியாதையோடு தன் வீட்டுக்குத் திரும்பியிருக்கிறாள். ராமன் முதலில் தானே வணங்காமல், சீதையையே வணங்கச் சொல்கிறான் — இதனால் அவளுடைய பெருமை உயர்கிறது. அடுத்த சர்க்கத்தில் ராமன் பரத்வாஜரின் ஆசிரமத்தில் இறங்குவான் — ஆகவே அயோத்தியைக் காண்பது தொலைவிலிருந்தே.
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्ये युद्धकाण्डे त्रयोविंशत्यधिकशततमः सर्गः॥ १२३॥