சர்க்கம்
ராமன் தந்தையிடம் விடை வேண்டுதல்
சீதையுடனும் லக்ஷ்மணனுடனும் ராமன் தந்தையின் முன் விடை வேண்டுதல், தசரதனின் துயர மயக்கம், ராமன் அவனைத் தேற்றுதல், அரசனின் மீண்டுமான மயக்கம்
முந்தைய சர்க்கத்தில் ராமன் தந்தையைக் காண விரும்பி அரச மாளிகையில் நுழைந்து, வாயிலில் சுமந்திரனைக் கண்டு நின்றான்; இங்கிருந்து இச்சர்க்கத்தின் கதை தொடர்கிறது. தாமரை இதழ் போன்ற கண்களுடைய, கருநிறமுடைய, ஒப்பற்ற, பெருமைமிக்க ராமன் அந்தச் சூதனிடம் ‘என் வருகையைத் தந்தைக்குத் தெரிவியுங்கள்’ என்றான். தன் வருகை தெரிவிக்கப்படாமல் அவன் தந்தையின் அருகில் நுழைவதில்லை; இதுவே பணிவின் நெறி. ராமனால் அனுப்பப்பட்ட அந்தச் சூதன் விரைவில் உள்ளே நுழைந்து, நீண்ட பெருமூச்சு விடும் அரசரைக் கண்டான்; அவருடைய புலன்கள் அனைத்தும் துயரத்தால் கலங்கியிருந்தன. ராகுவால் பீடிக்கப்பட்ட சூரியனைப் போலவும், சாம்பலால் மூடப்பட்ட நெருப்பைப் போலவும், நீரற்ற குளத்தைப் போலவும் ஒளியிழந்த அந்த உலகத் தலைவரை அவன் கண்டான். மூன்று உவமைகளால் கவிஞர் அரசரின் மூவகை இழப்பைச் சுட்டுகிறார் — கிரகணத்தில் சூரியனின் ஒளி மறைகிறது, சாம்பலில் நெருப்பின் வெப்பம் மூடப்படுகிறது, வறண்ட குளத்தில் நீரே அழிகிறது; அதுபோல அரசரின் பொலிவும், ஒளியும், உயிர்ச்சாறும் குன்றின. பேரறிவாளனான சூதன், மிகவும் கலங்கிய மனத்துடன் ராமனையே நினைத்து வருந்திக்கொண்டிருந்த அந்த அரசருக்கு உணர்வூட்டி, கைகூப்பிப் பேசினான். முதலில் வெற்றி வாழ்த்தால் அரசரைப் போற்றிவிட்டு, பின்னர் அச்சத்தால் தளர்ந்த, மெல்லிய, இனிய குரலில் அவன் சொல்லைக் கூறினான். இங்கே சிந்திக்கத்தக்கது — திறமையான பணியாளர் விரும்பத்தகாத செய்தியைத் திடீரென்று தெரிவிப்பதில்லை; முதலில் ஆசிமொழியால் தலைவனின் மனத்தை நிலைப்படுத்தி, பின்னர் மென்மையான சொல்லால் விஷயத்தைத் தொடங்குகிறான். சூதனின் குரலில் அச்சம் இருக்கிறது, ஏனெனில் தான் சொல்ல வேண்டியதே அரசரின் மரணத்துக்குக் காரணமாகும் என்று அவன் அறிவான்.
சூதன் கூறினான்: ‘மனிதருள் புலியான உம் மகன் இதோ வாயிலில் நிற்கிறான். அவன் அந்தணர்கள் அனைவருக்கும் தன்னை நம்பி வாழ்பவர்களுக்கும் செல்வத்தை அளித்துவிட்டு வந்திருக்கிறான். சத்தியமே வலிமையான ராமன் உம்மைக் காணட்டும், உமக்கு நலம் உண்டாகட்டும். எல்லா நண்பர்களிடமும் விடைபெற்றுவிட்டு அவன் இப்போது உம்மையே காண விரும்புகிறான். உலகத் தலைவரே, அவன் பெருங்காட்டுக்குச் செல்லப் போகிறான்; கதிர்களால் சூழப்பட்ட சூரியனைப் போல எல்லா அரச குணங்களாலும் சூழப்பட்ட அவனைக் காணும்.’ இதைக் கேட்டு, சத்தியம் பேசுபவரும், தர்மாத்மாவும், ஆழத்தில் கடலுக்கு நிகரானவரும், சேறற்ற வானம் போலத் தூயவருமான அந்த மன்னர் அவனுக்கு மறுமொழி கூறினார். சூதனின் சொல்லில் மூன்று பகுதிகள் கவனிக்கத்தக்கவை — முதலாவது, ராமனின் கொடைத்தன்மை; காட்டுக்குச் செல்லும்போதும் அவன் தன்னைச் சார்ந்தவர்களை மறக்கவில்லை; இரண்டாவது, அவன் பணிவு; நண்பர்களிடம் விடைபெற்ற பின்பே தந்தையின் அருகில் வந்தான்; மூன்றாவது, அவனுடைய குறையாத குணச்செல்வம். காட்டுக்குச் செல்லும்போதும் ராமன் அரச குணங்களைத் துறப்பதில்லை; அதனாலேயே சூதன் ‘அரச குணங்களால் சூழப்பட்டவன்’ என்கிறான் — சூரியன் கதிர்களை விடாதது போல ராமன் தன் குணங்களை விடுவதில்லை. அரசரின் அடைமொழிகளும் பொருள் பொதிந்தவை — சத்தியத்தைக் காப்பதற்காகவே அவர் மகனைத் துறப்பதால் ‘சத்தியம் பேசுபவர்’; துயரம் அவருள் ஆழமாக, வெளியே தெரியாமல் இருப்பதால் ‘கடலுக்கு நிகரானவர்’.
அரசர் கூறினார்: ‘சுமந்திரா, இங்குள்ள என் மனைவியர் அனைவரையும் என்னிடம் அழைத்து வா; மனைவியர் அனைவராலும் சூழப்பட்டு நான் ராகவனைக் காண விரும்புகிறேன்.’ அந்தச் சூதன் அந்தப்புரத்துக்குள் சென்று அந்தப் பெண்களிடம் கூறினான்: ‘மதிப்புக்குரிய அரசர் உங்களை அழைக்கிறார், விரைவில் அங்கே செல்லுங்கள்.’ அரசரின் ஆணைப்படி சுமந்திரனால் இவ்வாறு சொல்லப்பட்ட பெண்கள் அனைவரும் கணவனின் கட்டளையை உணர்ந்து அந்த மாளிகையை நோக்கிச் சென்றனர். சிவந்த கண்களுடைய, விரதம் பூண்ட முந்நூற்றைம்பது பெண்கள் கௌசல்யையைச் சூழ்ந்துகொண்டு மெல்லச் சென்றனர். இங்கே அரசரின் கருத்து தெளிவானது — மகனின் புறப்பாடு ஒரு தந்தையின் துயரம் மட்டுமல்ல, முழுக் குலத்தின் விஷயம்; ஆகவே அவர் மனைவியர் அனைவரையும் அழைத்து, மூத்தவளான கௌசல்யையை முன்னிட்டு, ராமனைக் காண விரும்புகிறார். ‘சிவந்த கண்களுடைய’ என்ற சொல்லால் முன்பே அழுதது சுட்டப்படுகிறது; ‘விரதம் பூண்ட’ என்ற சொல்லால், துயரத்திலும் அவர்கள் பதிவிரதத்தின் எல்லையை விடவில்லை என்று கவிஞர் சுட்டுகிறார்; ‘மெல்ல’ என்ற சொல்லால் அவர்களுடைய மெதுவான நடையும் சுமையால் தாழ்ந்த மனமும் காட்டப்படுகின்றன. கௌசல்யையைச் சூழ்ந்து வருவதும் பொருத்தமானதே — அவளே ராமனின் தாய், ஆகவே துயரத்தில் முதல் பங்காளி.
மனைவியர் வந்ததும் அரசர் அவர்களைப் பார்த்துவிட்டு மீண்டும் சூதனிடம் கூறினார்: ‘சுமந்திரா, என் மகனை அழைத்து வா.’ அந்தச் சூதன் ராமனையும் லக்ஷ்மணனையும் மைதிலியையும் அழைத்துக்கொண்டு விரைவில் உலகத் தலைவரின் முன் சென்றான். தொலைவிலிருந்தே கைகூப்பி வரும் மகனைக் கண்டு, பெண்களால் சூழப்பட்டிருந்த துயருற்ற அந்த அரசர் திடீரென்று இருக்கையிலிருந்து எழுந்தார். ராமனைக் கண்டதும் மக்கள் தலைவர் வேகமாக அவனை நோக்கி ஓடினார்; ஆனால் அவனை அடையாமலேயே துயரத்தால் வாடித் தரையில் மயங்கி விழுந்தார். அப்போது மகாரதனான ராமனும் லக்ஷ்மணனும் துயரத்தால் உணர்விழந்தவர் போலக் கிடந்த, சோகம் நிறைந்த அரசரை நோக்கி விரைந்து ஓடினர். இங்கே தந்தையன்பின் உச்சம் காணப்படுகிறது — முதிய அரசர் சிம்மாசனத்திலிருந்து எழுந்து மகனை நோக்கி ஓடுகிறார், மகன் தந்தையை நோக்கி அல்ல; ஆனால் அன்பின் சுமையால் அவர் வழியிலேயே விழுகிறார். ‘அவனை அடையாமலேயே’ என்ற இரு சொற்கள் கருணைச் சுவையின் வேர் — யாரைத் தழுவ ஓடுகிறாரோ அவனைத் தொடவும் அவரால் இயலவில்லை. இதுவே அவருடைய முழு முயற்சிக்கும் உவமை — மகனைக் காக்க விரும்பியும், இரு வரங்களின் கட்டால் அவனை அடைய இயலவில்லை. ‘பெண்களால் சூழப்பட்டவர்’ என்ற சொல்லால் கவிஞர் சுட்டுவது — அரசர் இன்று அவையில் அமைச்சர்களால் சூழப்பட்டிருக்கவில்லை, அந்தப்புரத்தில் பெண்களால் சூழப்பட்டிருக்கிறார் — அரசத்தன்மை போய்விட்டது, தந்தைமை மட்டுமே எஞ்சியுள்ளது. மகனை அழைத்து வர மீண்டும் மீண்டும் சூதனை ஏவுவதும் அரசரின் நிலையற்ற மனத்தைக் காட்டுகிறது; யாரைக் காண ஏங்குகிறாரோ அவனைக் கண்டதுமே உணர்வை இழக்கிறார்.
அப்போது அரச மாளிகையில் ஆயிரக்கணக்கான பெண்களின் ஓலம் எழுந்தது; ‘ஐயோ, ஐயோ, ராமா!’ என்ற துயரக் குரல் அணிகலன்களின் ஒலியுடன் கலந்து திடீரென்று எழுந்தது. ராம லக்ஷ்மணர் இருவரும் சீதையுடன் அழுதவாறு இரு கைகளாலும் அவரைத் தழுவி எடுத்துக் கட்டிலில் அமர்த்தினர். சிறிது நேரத்தில் உணர்வு பெற்ற, கண்ணீரும் துயரமுமான கடலில் மூழ்கியிருந்த அரசரிடம் பின்னர் ராமன் கைகூப்பிக் கூறினான். அணிகலன்களின் கலகல ஒலியுடன் கலந்த ஓலம் என்ற வர்ணனையால், விழாக்களில் மங்கல ஒலியை எழுப்பும் அணிகலன்களே இன்று துயரத்தின் கருவிகளாகிவிட்டன என்று கவிஞர் சுட்டுகிறார். ‘கண்ணீரும் துயரமுமான கடலில் மூழ்கியவர்’ என்ற உருவகத்தால் அரசரின் நிலை சுட்டப்படுகிறது — அவர் துயரக் கடலில் மூழ்கியிருக்கிறார், அங்கே ராமனே ஒரே படகு. அழுதுகொண்டிருந்தாலும் ராம லக்ஷ்மணர்களும் சீதையும் தந்தையைத் தூக்கிக் கட்டிலில் அமர்த்துகின்றனர்; துயரத்திலும் பணிவிடை தர்மம் மறக்கப்படவில்லை. ‘சிறிது நேரத்தில் உணர்வு பெற்ற’ என்ற சொல்லால் மயக்கம் சிறிது நேரமே நீடித்தது என்பது காட்டப்படுகிறது; அதனால் கதை முன்னே செல்கிறது.
ராமன் கூறினான்: ‘மகாராஜா, உம்மிடம் விடை கேட்கிறேன்; நீரே எங்கள் அனைவருக்கும் தலைவர். தண்டகாரண்யத்துக்குப் புறப்பட்ட என்னை நலமுடன் காணும். லக்ஷ்மணனுக்கும் அனுமதி அளியும்; சீதையும் என்னைப் பின்தொடர்ந்து காட்டுக்கு வரட்டும்; பல உண்மையான காரணங்களால் தடுக்கப்பட்டும் அவ்விருவரும் இங்கே தங்க விரும்பவில்லை. மதிப்பளிப்பவரே, துயரத்தை விட்டுவிட்டு, பிரஜாபதி தன் மைந்தர்களுக்கு அனுமதி அளிப்பது போல எங்கள் அனைவருக்கும் — லக்ஷ்மணனுக்கும், எனக்கும், சீதைக்கும் — அனுமதி அளியும்.’ உலகத் தலைவரின் அனுமதியைக் கலக்கமின்றி எதிர்பார்த்து வனவாசத்துக்கு ஆயத்தமாக நின்ற ராகவனைக் கண்டு அரசர் கூறினார்: ‘ராகவா, கைகேயிக்கு அளித்த வரத்தால் நான் மயங்கிவிட்டேன்; இன்று என்னையே சிறைப்படுத்தி நீ அயோத்தியில் அரசனாகு.’ இங்கே ராமனின் வேண்டுதலில் மூன்று கூறுகள் உள்ளன — புறப்பாட்டைத் தெரிவித்தல், லக்ஷ்மணனுக்கும் சீதைக்கும் அனுமதி, துயரத்தைக் கைவிடுமாறு வேண்டுதல். பிரஜாபதியின் எடுத்துக்காட்டும் பொருளுடையது — தந்தை மைந்தர்களைத் தவத்துக்காகக் காட்டுக்கு அனுப்புகிறார், வெறுப்பால் அல்ல; அதுபோலவே நீரும் எங்களை அனுப்பும் என்பது ராமனின் கருத்து. அரசரின் யோசனையோ இறுதி முயற்சி — மகன் தந்தையைச் சிறைப்படுத்தி அரசைக் கைப்பற்றினால், தந்தையின் சொல் உடையாது, ராமனும் போக மாட்டான்; ஆனால் இந்த வழி தர்மத்துக்கு முரணானது, ஆகவே ராமன் அதை ஏற்கவில்லை.
அரசர் இவ்வாறு சொன்னதும், தர்மம் தாங்குவோரில் சிறந்தவனும் சொல்வல்லவனுமான ராமன் கைகூப்பித் தந்தைக்கு மறுமொழி கூறினான்: ‘அரசே, நீர் ஆயிரம் ஆண்டுகள் பூமிக்குத் தலைவராக இரும்; நானோ காட்டில் வாழ்வேன், எனக்கு அரசின் மீது விருப்பம் இல்லை. மன்னரே, ஒன்பதும் ஐந்துமான ஆண்டுகள் வனவாசத்தில் உலவிவிட்டு, வாக்குறுதியின் முடிவில் மீண்டும் உம் பாதங்களைப் பற்றுவேன்.’ ‘ஒன்பதும் ஐந்தும்’ என்ற கணக்கால் கவிஞர் பதினான்கு என்ற எண்ணை அழகாகச் சுட்டுகிறார்; ‘பாதங்களைப் பற்றுவேன்’ என்ற சொல்லால் வனவாசம் கைவிடுதல் அல்ல, திரும்பி வருவதில் முடியும் காலவரம்பு என்று ராமன் சுட்டுகிறான். சத்தியக் கயிற்றால் கட்டுண்டவரும், தனிமையில் கைகேயியால் தூண்டப்பட்டவருமான அரசர் அழுதவாறு, துயருற்று, அன்பு மகனிடம் கூறினார்: ‘குழந்தாய், நன்மைக்காகவும், வளர்ச்சிக்காகவும், மீண்டும் திரும்பி வருவதற்காகவும் கலக்கமின்றிச் செல்; உன் வழிகள் தீங்கற்றவையாகவும் எங்கிருந்தும் அச்சமற்றவையாகவும் இருக்கட்டும்.’ இங்கே தந்தையின் இருமனநிலை வெளிப்படுகிறது — வாயால் ஆசி வழங்குகிறார், நெஞ்சால் பிரிவைத் தாங்க முடியாமல் அழுகிறார். ‘மித:’ (தனிமையில்) என்ற சொல்லால், கைகேயி மக்கள் முன் பேசுவதில்லை, தனிமையிலேயே அரசரை விரைவுபடுத்துகிறாள் என்பது சுட்டப்படுகிறது; அவளுடைய இந்த மறைமுகச் செயலே அடுத்த சர்க்கத்தில் சுமந்திரன் அவளைக் கடிந்துரைப்பதற்கான விதை. ‘சத்தியக் கயிற்றால் கட்டுண்டவர்’ என்ற உருவகமும் சிந்திக்கத்தக்கது — பிறரைக் கட்டும் கயிறே இங்கே அரசரைக் கட்டுகிறது; தானே அளித்த வரத்தால் அவர் தானே கட்டுண்டார்.
அரசர் மீண்டும் கூறினார்: ‘ரகுநந்தனா, சத்திய உள்ளமும் தர்மத்தில் பற்றுமுடைய உன் மனத்தைத் திருப்ப இயலாது. ஆயினும் இன்று இந்த இரவு எவ்விதத்திலும் போகாதே; ஒரு நாளாவது உன்னைக் காண்பதால் நான் நலமாக இருப்பேன். அன்னையையும் என்னையும் கண்டவாறு இன்று இந்த இரவு தங்கு; எல்லா விருப்பங்களாலும் மகிழ்விக்கப்பட்டு நாளை விடியற்காலையில் புறப்படுவாய். மகனே, நீ எல்லா வகையிலும் அரிய செயலைச் செய்கிறாய்; எனக்கு இனியதைச் செய்வதற்காகவே நீ காட்டை நாடியிருக்கிறாய். சத்தியமாகச் சொல்கிறேன் — இது எனக்கு விருப்பமானதல்ல; சாம்பலால் மூடப்பட்ட நெருப்பைப் போல மறைந்திருந்த ஒரு பெண்ணால் நான் நிலைகுலைக்கப்பட்டேன். நான் அடைந்த வஞ்சனையையே நீ கடக்க விரும்புகிறாய்; நல்லொழுக்கத்தை அழிக்கும் இந்தக் கைகேயியால் நான் தூண்டப்பட்டேன். நீ என் மூத்த மகனாக இருப்பதால், தந்தையைப் பொய்யற்ற சொல்லுடையவராக்க விரும்புகிறாய் — இது பெரும் வியப்புக்குரியதல்ல.’ இங்கே அரசரின் சொல் இருபகுதியாகப் பிரிக்கப்பட்டுள்ளது — முதல் பாதியில் ஓர் இரவுக்காக வேண்டுகிறார், பின் பாதியில் தம் குற்றமின்மையை வெளிப்படுத்துகிறார். ‘சாம்பல் மூடிய நெருப்பைப் போன்றவள்’ என்ற உவமையால் கவிஞர் காட்டுவது — கைகேயியின் தீயகுணம் நெடுங்காலம் மறைந்திருந்தது, வரம் கேட்கும் தருணத்திலேயே கொழுந்துவிட்டெரிந்தது; சாம்பலில் கால் வைப்பவன் சுடப்படுகிறான். ‘நான் அடைந்த வஞ்சனையையே நீ கடக்க விரும்புகிறாய்’ என்ற சொல்லால், தாம் செய்த குற்றத்தின் பலனை மகன் சுமக்கிறான் என்று அரசர் ஒப்புக்கொள்கிறார். இறுதியில் தந்தையன்பு பெருமிதமாக மாறுகிறது — ‘தந்தையைச் சத்தியவானாக்க விரும்புகிறாய், இது உனக்கு வியப்பல்ல’ என்று சொல்லி மகனின் தர்மப் பற்றையே போற்றுகிறார்.
துயருற்ற தந்தையின் சொல்லைக் கேட்டு, தம்பி லக்ஷ்மணனுடன் வாடிய ராமன் கூறினான்: ‘இன்று நான் பெறும் நன்மைகளை நாளை யார் எனக்குத் தருவார்? ஆகவே எல்லா இன்பங்களிலிருந்தும் விலகிச் செல்வதையே நான் தேர்ந்தெடுக்கிறேன். நாடும் மக்களும் உடைய, செல்வமும் தானியமும் நிறைந்த இந்தப் பூமியை நான் விட்டுவிட்டேன்; அதைப் பரதனுக்கு அளியுங்கள். வனவாசம் பற்றிய என் முடிவு இன்று அசையாது. வரம் அளிப்பவரே, போரில் நீர் கைகேயிக்கு அளித்த வரம் முழுமையாகவே அளிக்கப்படட்டும்; நீர் சத்தியவானான அரசராக இரும். உம் கட்டளையைச் சொன்னபடியே நிறைவேற்றியவாறு பதினான்கு ஆண்டுகள் காட்டில் வாழ்பவர்களுடன் காட்டில் வாழ்வேன். இதில் தயக்கம் வேண்டாம்; பூமி பரதனுக்கு அளிக்கப்படட்டும்.’ முதல் வாக்கியத்தில் ராமனின் பற்றின்மையின் வேர் காணப்படுகிறது — இன்று எளிதில் கிடைப்பது நாளை நிச்சயமில்லை; ஆகவே நிலையற்ற இன்பங்களுக்காகத் தர்மத்தைக் கைவிடலாகாது. ‘முழுமையாகவே அளிக்கப்படட்டும்’ என்ற சொல்லால், வரம் பாதி நிறைவேற்றப்பட்டால் அதுவே பொய்யாகும் என்று சுட்டுகிறான்; சத்தியம் பிரிக்கப்படுவதில்லை. ‘காட்டில் வாழ்பவர்களுடன் வாழ்வேன்’ என்ற சொல்லால் அவன் வனவாசத்தைத் தண்டனையாக அல்ல, ஏற்றுக்கொண்ட விரதமாக வர்ணிக்கிறான். ‘தயக்கம் வேண்டாம்’ என்ற சொல்லால் தந்தையிடம் மீண்டும் மீண்டும் எழும் ஐயத்தையே தடுக்கிறான்; இருமனம்தான் சத்தியத்தின் பெரும் பகைவன்.
ராமன் கூறினான்: ‘ரகுநந்தனரே, எனக்கு அரசின் மீது விருப்பம் இல்லை, எனக்கென இன்பத்தையோ இனியதையோ விரும்பவில்லை; உம் கட்டளையை உள்ளபடியே நிறைவேற்றுவதே என் விருப்பம். உம் துயரம் நீங்கட்டும்; கண்ணீரில் மூழ்காதீர். வெல்ல முடியாத, ஆறுகளின் தலைவனான கடல் கலங்காதது போல நீரும் உறுதியாக இரும். மனிதருள் காளையே, நான் அரசையும் விரும்பேன், இன்பத்தையும், பூமியையும், இந்த எல்லா இன்பங்களையும், சுவர்க்கத்தையும், உயிர் வாழ்வதையும் விரும்பேன்; உம்மைச் சத்தியவானாகவே விரும்புகிறேன், பொய்யராக அல்ல. உம் முன்னிலையில் சத்தியத்தின் மீதும் புண்ணியத்தின் மீதும் உமக்கு ஆணையிடுகிறேன். தந்தையே, பிரபுவே, ஒரு கணமும் இங்கே தங்க என்னால் இயலாது; இந்தத் துயரைத் தாங்கிக்கொள்ளும்; என் முடிவில் மாற்றம் இல்லை.’ கடல் உவமையால் ராமன் சுட்டுவது — பெரிய மனிதனுக்கு அவன் எல்லையே வலிமை; ஆறுகளால் நிரப்பப்பட்டாலும் கடல் கரையைத் தாண்டிப் பெருகுவதில்லை; அதுபோலவே அரசரும் துயரத்தால் நிறைந்திருந்தாலும் சத்தியத்தின் கரையைத் தாண்டலாகாது. ‘சுவர்க்கத்தையும் உயிர் வாழ்வதையும் விரும்பேன்’ என்ற சொல்லில் ராமனின் பற்றுறுதியின் உச்ச எல்லை காணப்படுகிறது — உயிரையும் அவன் சத்தியத்தின் விலையாகக் கருதுவதில்லை. இறுதியில் ‘என் முடிவில் மாற்றம் இல்லை’ என்று உறுதியாகச் சொல்லித் தந்தையின் கடைசி நம்பிக்கையையும் அறுக்கிறான்.
ராமன் கூறினான்: ‘ராகவா என்று விளித்துக் கைகேயி என்னிடம் ‘காட்டுக்குச் செல்’ என்று வேண்டினாள்; நானும் ‘செல்கிறேன்’ என்றேன். அந்தச் சத்தியத்தைக் காக்கிறேன். தேவரே, ஏக்கம் கொள்ளாதீர்; அமைதியான மான்கள் நிறைந்த, பலவகைப் பறவைகளால் ஒலிக்கும் காட்டில் நாங்கள் இன்புறுவோம். தந்தையே, தந்தை தேவர்களுக்கும் தெய்வம் என்று சொல்லப்படுகிறார்; ஆகவே தெய்வம் என்றே கருதித் தந்தையின் சொல்லை நிறைவேற்றுவேன். அரசர்களுள் சிறந்தவரே, பதினான்கு ஆண்டுகள் கடந்த பின் மீண்டும் வந்த என்னைக் காண்பீர்; இந்த வேதனை நீங்கட்டும். கண்ணீரால் குரல் தழுதழுக்கும் இந்த மக்கள் அனைவரையும் தேற்ற வேண்டிய மனிதருள் புலியான நீரே ஏன் நிலைகுலைந்தீர்?’ இங்கே ராமன் நான்கு காரணங்களை முன்வைக்கிறான் — தன் வாக்குறுதி, காட்டின் அழகு, தந்தையின் தெய்வத்தன்மை, காலவரம்பின் அளவு. காட்டு வர்ணனை சிறப்பாகச் சிந்திக்கத்தக்கது — அவன் காட்டை அச்சத்தின் இடமாக அல்ல, அமைதியான மான்களாலும் பலவகைப் பறவைகளின் ஒலியாலும் அழகிய பூங்காவைப் போலக் காட்டுகிறான், தந்தையின் ஏக்கம் தணியும்படி. இறுதி வாக்கியத்தில் அவன் தந்தைக்கு அவருடைய சொந்தக் கடமையை நினைவூட்டுகிறான் — அரசனே மக்களின் தைரியத்துக்கு வேர்; அவனே நிலைகுலைந்தால், அழும் மக்களுக்கு யார் தைரியம் தருவார்? ‘தந்தை தேவர்களுக்கும் தெய்வம்’ என்ற சொல் முழு ராமாயணத்தின் ஒரு சார சூத்திரம் — தந்தையின் ஆணையை மீறினால் தேவ வழிபாடும் பலன் தராது.
இதன் பிறகு ராமனின் சொல் நீண்ட விருத்தங்களில் அமைக்கப்பட்டுள்ளது; யாப்பு மாற்றத்தாலேயே கவிஞர் உணர்வின் ஆழத்தைச் சுட்டுகிறார். ‘நகரமும் நாடும் முழுப் பூமியும் என்னால் விடப்பட்டன, அவை பரதனுக்கு அளிக்கப்படட்டும்; நான் உம் கட்டளையை நிறைவேற்றியவாறு நெடுங்காலம் வாழ்வதற்காகக் காட்டுக்குச் செல்வேன். என்னால் விடப்பட்ட, மலைப்பகுதிகளும் நகரங்களும் சோலைகளும் கூடிய இந்தப் பூமியை, மங்கலமான எல்லைகளுக்குள் பரதன் தனியே ஆளட்டும்; அரசே, நீர் சொன்னது அப்படியே ஆகட்டும். மன்னரே, பெரும் இன்பங்களிலோ எனக்கு இனியதிலோ என் மனம், சான்றோர் ஏற்கும் உம் கட்டளையில் நிலைப்பது போல நிலைப்பதில்லை; குற்றமற்றவரே, என்னால் உமக்கு உண்டான துயரம் நீங்கட்டும். குற்றமற்றவரே, இன்று உம்மைப் பொய்யுடன் இணைத்து, அழியாத அரசையோ, எல்லா இன்பங்களையோ, பூமியையோ, மைதிலியையோ, எண்ணிய எதையுமோ நான் தேர்ந்தெடுக்கமாட்டேன்; சத்தியத்தையே தேர்ந்தெடுக்கிறேன், உம் விரதம் அப்படியே நிலைக்கட்டும். காட்டில் பழங்களையும் கிழங்குகளையும் உண்டு, மலைகளையும் ஆறுகளையும் ஏரிகளையும் கண்டு, விந்தையான மரங்கள் நிறைந்த காட்டில் புகுந்தே நான் இன்பமாக இருப்பேன்; உமக்கு மனநிறைவு உண்டாகட்டும்.’ இந்த நான்கு சுலோகங்களில் ராமனின் நான்கு கருத்துகள் வரிசையாக வெளிப்படுகின்றன — அரசைத் துறத்தல், பரதனின் முடிசூட்டை ஏற்றல், தந்தையின் கட்டளையிலேயே தன் மகிழ்ச்சி, இறுதியில் காட்டு வாழ்க்கையின் இன்ப வர்ணனை. ‘மங்கலமான எல்லைகளுக்குள்’ என்ற சொல்லால் அவன் பரதனுக்கு நலமான அரசை வாழ்த்துகிறான், பொறாமையைக் காட்டவில்லை.
இவ்வாறு பேரிடரில் சிக்கி, வேதனையாலும் துயரத்தாலும் வாட்டப்பட்ட அந்த அரசர் மகனைத் தழுவிக்கொண்டு, முற்றிலும் உணர்விழந்து தரையில் விழுந்து சிறிதும் அசையவில்லை; ஜடம் போல அசைவற்று, படுக்கையில் போலத் தரையிலேயே கிடந்தார். அரசரின் மனைவியான அந்தக் கைகேயியைத் தவிர மற்ற தேவியர் அனைவரும் ஒன்றுகூடி அழுதனர்; சுமந்திரனும் அழுது மயங்கினான்; அங்கே எல்லாம் ஓலமயமானது. ‘அவளைத் தவிர’ என்ற ஒரே சொல்லால் கவிஞர் கைகேயியின் தனிமையைக் காட்டுகிறார் — அனைவரின் துயரத்திலும் அவள் ஒருத்தியே தீண்டப்படாதவள். இதனுடன் சர்க்கம் நிறைவடைகிறது; அடுத்த சர்க்கத்தில் சுமந்திரன் அவளையே கடுஞ்சொற்களால் கடிந்துரைப்பான்.
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्येऽयोध्याकाण्डे चतुस्त्रिंशः सर्गः॥ ३४॥