॥वाल्मीकिरामायणम् സുന്ദരകാണ്ഡം · 45-ാം സർഗ്ഗം

സുന്ദരകാണ്ഡം

സർഗ്ഗം

മന്ത്രിപുത്രവധം

ഏഴു മന്ത്രിപുത്രന്മാരുടെ പുറപ്പാട്, അമ്മമാരുടെ ശോകം, ശരവർഷം, ഹനുമാന്റെ ക്രീഡ, ഉള്ളംകൈ, കാൽ, മുഷ്ടി, നഖം എന്നിവകൊണ്ടുള്ള വധം, സൈന്യത്തിന്റെ പലായനം

രാക്ഷസേന്ദ്രനാൽ പ്രേരിതരായി ഏഴു മന്ത്രിപുത്രന്മാർ ആ രാജഭവനത്തിൽനിന്നു പുറപ്പെട്ടു. ഏഴു ജ്വാലകളുള്ള അഗ്നിയുടെ തേജസ്സിനു തുല്യമായ തേജസ്സുള്ളവരായിരുന്നു അവർ. അവരുടെ പരിവാരം ഒരു വലിയ സൈന്യമായിരുന്നു; അവർ വില്ലാളികളും മഹാബലരും അസ്ത്രവിദ്യ അഭ്യസിച്ചവരും അസ്ത്രജ്ഞരിൽ ശ്രേഷ്ഠരും പരസ്പരം മത്സരിച്ചു ജയം കൊതിക്കുന്നവരുമായിരുന്നു. അവരുടെ മഹാരഥങ്ങൾ സ്വർണവലകളാൽ പൊതിയപ്പെട്ടവയും കൊടികളും പതാകകളും ഉള്ളവയും കുതിരകളെ പൂട്ടിയവയും മേഘംപോലെ ഗംഭീരമായ മുഴക്കമുള്ളവയുമായിരുന്നു. അളവറ്റ പരാക്രമികളായ അവർ ഉരുക്കിയ സ്വർണത്താൽ ചിത്രപ്പണി ചെയ്ത വില്ലുകൾ കുലച്ചുവലിച്ചുകൊണ്ട്, ഹർഷഭരിതരായി, മിന്നലുള്ള മേഘങ്ങളെപ്പോലെ ശോഭിച്ചു. കിങ്കരന്മാർ കൊല്ലപ്പെട്ടു എന്നറിഞ്ഞ് അവരുടെ അമ്മമാർ ബന്ധുക്കളോടും സുഹൃത്തുക്കളോടുംകൂടി ശോകത്താൽ പരിഭ്രാന്തരായി — സ്വന്തം പുത്രന്മാർക്കും അമംഗളം സംഭവിക്കുമോ എന്നു ശങ്കിച്ച്. ഈ ശ്ലോകം ഹൃദയസ്പർശിയാണ് — യുദ്ധോത്സാഹത്തിനിടയിലും അമ്മമാരുടെ ഭയം കവി മറക്കുന്നില്ല. ‘പരസ്പരജയൈഷിണഃ’ (പരസ്പരം മത്സരിച്ചു ജയം കൊതിക്കുന്നവർ) എന്ന പദത്താൽ അവരുടെ മത്സരം സൂചിതമാകുന്നു — ‘ഞാൻ ആദ്യം വാനരനെ ജയിക്കും’ എന്ന് ഓരോരുത്തരും ചിന്തിക്കുന്നു. മേഘത്തിന്റെയും മിന്നലിന്റെയും ഉപമ രണ്ടുവിധത്തിൽ യോജിക്കുന്നു — രഥങ്ങളുടെ മുഴക്കം മേഘഗർജനം, സ്വർണചിത്രിതമായ വില്ലുകൾ മിന്നൽ. ഏഴ് എന്ന സംഖ്യയും ഏഴു ജ്വാലകളുള്ള അഗ്നിയോടു യോജിക്കുന്നു.

ഉരുക്കിയ സ്വർണാഭരണങ്ങളണിഞ്ഞ അവർ പരസ്പരമുള്ള മത്സരത്താൽ — ‘ഞാൻ ആദ്യം’ എന്ന വാശിയോടെ — തോരണത്തിൽ നിലയുറപ്പിച്ചിരുന്ന ഹനുമാന്റെ നേരെ ചാടിവീണു. ബാണവർഷം പൊഴിച്ചുകൊണ്ട്, രഥങ്ങളുടെ ഗർജനംപോലെ മുഴങ്ങുന്ന ആ നൈരൃതന്മാർ (രാക്ഷസർ) മഴക്കാലത്തെ മേഘങ്ങളെപ്പോലെ സഞ്ചരിച്ചു. ആ ശരവർഷങ്ങളാൽ മൂടപ്പെട്ട ഹനുമാന്റെ ആകാരം മറഞ്ഞുപോയി — മഴയാൽ മൂടപ്പെട്ട പർവതരാജനെപ്പോലെ. മേഘോപമ ഇവിടെ പൂർണമാകുന്നു — രാക്ഷസർ മേഘങ്ങൾ, ബാണങ്ങൾ മഴ, ഹനുമാൻ പർവതം. പർവതം മഴയാൽ ഇളകാത്തതുപോലെ അവനും ബാണങ്ങളാൽ ഇളകുന്നില്ല; അവന്റെ ആകാരം മൂടപ്പെടുന്നു എന്നു മാത്രം. ‘പർവതരാജൻ ജലവർഷത്താൽ മൂടപ്പെട്ടതുപോലെ’ എന്ന് ഹിന്ദിവിവർത്തനവും അങ്ങനെതന്നെ പറയുന്നു. ‘രഥഗർജിതനിഃസ്വനാഃ’ — രഥചക്രങ്ങളുടെ മുഴക്കംതന്നെയാണ് അവരുടെ ഗർജനം.

വേഗത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന ആ കപി തെളിഞ്ഞ ആകാശത്തിൽ ചുറ്റിപ്പറന്ന് അവരുടെ ശരങ്ങളെയും ആ വീരന്മാരുടെ രഥവേഗങ്ങളെയും വെട്ടിച്ചു — ഒരു ബാണവും അവനെ തൊടുന്നില്ല, ഒരു രഥത്തിനും അവനെ പിന്തുടരാനാവുന്നില്ല. വില്ലാളികളായ അവരോടൊപ്പം കളിച്ചുകൊണ്ട് ആ വീരൻ ആകാശത്തിൽ പ്രകാശിച്ചു — ഇന്ദ്രധനുസ്സുള്ള മേഘങ്ങളോടൊപ്പം പ്രഭുവായ മാരുതൻ ആകാശത്തിൽ കളിക്കുന്നതുപോലെ. പിന്നെ ഘോരമായ ഗർജനം മുഴക്കി ആ മഹാസൈന്യത്തെ ഭയപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് വീര്യവാനായ ഹനുമാൻ ആ രാക്ഷസരുടെ നേരെ വേഗം കാണിച്ചു, അതായത് അവരുടെ നേരെ വേഗത്തിൽ ആക്രമണം നടത്തി. ‘ധനുഷ്മദ്ഭിഃ’ എന്ന പദത്തിൽ ശ്ലേഷമുണ്ട് — രാക്ഷസർ വില്ലാളികൾ, മേഘങ്ങൾ ഇന്ദ്രധനുസ്സുള്ളവ. വായു മേഘങ്ങളെ ഇഷ്ടംപോലെ ചലിപ്പിക്കുന്നു, അവയാൽ ബന്ധിക്കപ്പെടുന്നില്ല — ഹനുമാനും അങ്ങനെതന്നെ. വായുപുത്രനെ വായുവിനോടുതന്നെ ഉപമിക്കുന്നതു നന്നായിരിക്കുന്നു. ‘ക്രീഡൻ’ (കളിച്ചുകൊണ്ട്) എന്ന പദം അവന്റെ അനായാസത സൂചിപ്പിക്കുന്നു — യുദ്ധംപോലും അവന് ഒരു കളിയാണ്.

ശത്രുക്കളെ തപിപ്പിക്കുന്ന ഹനുമാൻ ചിലരെ ഉള്ളംകൈകൊണ്ടടിച്ചു, ചിലരെ കാലുകൾകൊണ്ടും, ചിലരെ മുഷ്ടികൾകൊണ്ടും അടിച്ചുകൊന്നു, ചിലരെ നഖങ്ങൾകൊണ്ടു കീറിപ്പിളർന്നു. ചിലരെ മാറിടംകൊണ്ടു ഞെരിച്ചു, മറ്റുചിലരെ തുടകൾകൊണ്ടും; ചിലരാകട്ടെ അവന്റെ ഗർജനംകൊണ്ടുതന്നെ അവിടെ നിലത്തുവീണു. പിന്നെ ആ മന്ത്രിപുത്രന്മാർ തളർന്നു നിലത്തുവീണപ്പോൾ ആ സൈന്യം മുഴുവൻ ഭയാർത്തമായി പത്തു ദിക്കുകളിലേക്കും ഓടിപ്പോയി. ഇവിടെ ഹനുമാൻ ഒരു ആയുധവും എടുക്കുന്നില്ല — സ്വന്തം ശരീരാവയവങ്ങൾതന്നെയാണ് അവന്റെ ആയുധങ്ങൾ: ഉള്ളംകൈ, കാലുകൾ, മുഷ്ടി, നഖങ്ങൾ, മാറിടം, തുടകൾ. ഗർജനംകൊണ്ടുതന്നെ ചിലരുടെ മരണം എന്നത് അവന്റെ ഭീഷണതയുടെ പരകോടിയാണ്. സേനാനായകർ വീഴുമ്പോൾ സൈന്യം ഓടിപ്പോകുന്നു എന്നതു യുദ്ധത്തിന്റെ സ്വാഭാവികനിയമമാണ് — നേതാവില്ലാതെ സൈന്യം നിലനിൽക്കില്ല. ഏഴു മന്ത്രിപുത്രന്മാരും നിരായുധനായ ഒരു വാനരനാൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു എന്നത് രാവണന്റെ സഭയിൽ വലിയൊരു ആഘാതമാകും.

ആനകൾ വികൃതസ്വരത്തിൽ അലറി, കുതിരകൾ നിലത്തുവീണു; ഇരിപ്പിടങ്ങളും കൊടികളും കുടകളും തകർന്ന രഥങ്ങളാൽ ഭൂമി നിറഞ്ഞു. പിന്നെ ഒഴുകുന്ന ചോരയാൽ വഴിയിൽ ഒഴുകുന്ന നദികൾ കാണപ്പെട്ടു; പലതരം ശബ്ദങ്ങളാൽ ലങ്ക അപ്പോൾ വികൃതമായി മുഴങ്ങി — ഒരു മനുഷ്യനെപ്പോലെ ആർത്തനാദം മുഴക്കുന്നതുപോലെ. മഹാബലനും ഉഗ്രപരാക്രമിയുമായ ആ വീരകപി ഊറ്റംകൊണ്ട ആ രാക്ഷസരെ കൊന്നശേഷം മറ്റു രാക്ഷസരോടു വീണ്ടും യുദ്ധം ചെയ്യാനാഗ്രഹിച്ച് അതേ തോരണത്തിലേക്കുതന്നെ ചെന്നു. വംശസ്ഥവൃത്തത്തിൽ രചിച്ച അവസാനശ്ലോകം സർഗം അവസാനിപ്പിക്കുന്നു. യുദ്ധഭൂമിയുടെ വർണന ചുരുങ്ങിയതെങ്കിലും തീവ്രമാണ് — ആനകളുടെ അലർച്ച, കുതിരകളുടെ വീഴ്ച, രഥങ്ങളുടെ തകർന്ന ഭാഗങ്ങൾ, ചോരപ്പുഴകൾ. പതിനഞ്ചും പതിനാറും ശ്ലോകങ്ങൾ സമീക്ഷിതപതിപ്പിൽ ഇല്ല; പതിനാറാമത്തേതു മുഴുവനും വൾഗേറ്റിൽ മാത്രമുള്ളതാണ്. ഹനുമാൻ വീണ്ടും തോരണത്തിലേക്കു പോകുന്നത് ഈ പ്രസംഗത്തിന്റെ സ്ഥിരമായ അടയാളമാണ് — അവൻ ഓടിപ്പോകുന്നില്ല, വിശ്രമിക്കുന്നില്ല, അടുത്ത എതിരാളിയെ കാത്തിരിക്കുന്നു.

इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्ये सुन्दरकाण्डे पञ्चचत्वारिंशः सर्गः॥ ४५॥

തെറ്റ് അറിയിക്കുക

മൂലശ്ലോകങ്ങളോടും പദവിവരണത്തോടും കൂടി വായിക്കുക